Viðtöl
Þjórsárver friðuð?
Umhverfisráðuneytið allsstaðar nærri
Eftir Björgu Evu Erlendsdóttur
beva@smugan.isNýr umhverfisráðherra telur ekki eftir neinu að bíða lengur með friðun Þjórsárvera. Kolbrún Halldórsdóttir segir Umhverfisráðuneytið þurfa að vera jafnrétthátt og fjármálaráðuneytið.
„Öll ráðuneyti ættu að þurfa að stýra eftir þeirri umhverfis- og auðlindastefnu sem umhverfisráðuneytið setur. Það ætti að vera í verkahring umhverfisráðuneytisins að ákveða hve langt megi ganga á auðlindir þjóðarinnar, svo einhverjar líkur séu á að höfuðstóllinn haldist óskertur, “ segir Kolbrún Halldórsdóttir verðandi umhverfisráðherra. „Niðurstaða umhverfisráðuneytisins á að vega jafn þungt gagnvart öðrum ráðuneytum og fjárlögin .“
Skipulagsbreyting í þessa veru hefur verið á stefnuskrá Vinstri grænna, en Kolbrún segist meðvituð um að slík grundvallarbreytingu á stjórnkerfinu verði ekki gerð í 82 daga minnihlutaríkisstjórn. „En það er hægt að leggja upp stefnu um þetta fyrir kosningar, svo fólk geti haft þetta val.“
Tónlistarhús getur verið hagkvæmara en álver
Kolbrún Halldórsdóttir segir að nýja ríkisstjórnin muni leggja allt kapp á að koma heimilum og fyrirtækjum til bjargar í því ástandi sem skapast hefur og í því skyni muni verða komið af stað atvinnuskapandi verkefnum sem séu þjóðhagslega hagkvæm og skapi mörg störf. Hún telur öruggt að störf við stóriðju séu ekki þau störf sem komi heimilunum best og tryggi mesta vinnu.
„Það getur til dæmis vel verið að það sé hagkvæmara að ljúka við byggingu Tónlistarhúss en að reisa álver í Helguvík. Ég tel ekki líklegt að þessi ríkisstjórn þurfi að kljást mikið við stjóriðjuáform, efnagsástandið gerir stóriðjufyrirtækjum erfitt fyrir um framkvæmdir, svo á þeim markaði virðist allt botnfrosið og ekkert fjármagn að fá. “
„Við höfum alltaf viljað huga að grunnatvinnuvegunum og leita allra leiða til að vinna meira verðmæti úr auðlindum þjóðarinnar. Fullvinnsla sjávarafla og landbúnaðarafurða, orkuframleiðsla fyrir heimamarkað, landbúnað, ferðaþjónustu. “
Mikil eftirspurn og margar hugmyndir
Kolbrún segir að mikil eftirspurn sé eftir ódýrari orku í landbúnaðargeiranum. Þar liggi ónýtt tækifæri. Bændur hafi líka sýnt mikinn áhuga á vöruþróun, heimavinnslu og fullvinnslu allra sinna afurða, en ekki fengið mikinn stuðning stjórnvalda til þess. Þá segir Kolbrún að uppbygging landbúnaðarháskólans í Hveragerði hafi verið stöðvuð í gömlu ríkisstjórninni. Þar fari fram mjög mikilvægt starf sem verði að efla. Kolbrún telur ennfremur að hægt sé að leggja enn meiri áherslu á græna ferðamennsku og fjársterka ferðamenn sem skilja meira eftir en stórhóparnir.
"Við viljum að bændur fái leyfi til að brugga, búa til ís og osta og jafnvel slátra heima, búa til kæfur, pulsur og reykja kjötið sitt sjálfir. Nú þurfi að gera þetta ólöglega, kaupa besta matinn framhjá kerfinu. Það þarf að leita allra leiða til að leyfa svona hluti. Þetta er hluti af menningararfi þjóðarinnar, sem í er fólgin mikil auðlegð."
Kolbrún segir Dani hafa unnið sig út úr síðustu kreppu á hugvitinu, fyrst og fremst. Íslendingar verði að taka upp nýja hugsun, skoða leiðir sem aðrir hafi farið og læra af þeim hratt. Danir hafi ekki átt neinar auðlindir og þessvegna þurftu þeir að treysta á sjálfa sig og hugvitið til að leysa málin.
Öld sjálfbærni og nýrra tækifæra
„Það er ekki endilega hægt að leysa öll mál á sama hátt, og það er sannarlega engin lausn fólgin í því að að moka upp auðlindinum endalaust, þar til ekkert er eftir. Sú aðferð við að halda í hagvöxtinn og auka hann hefur farið mjög illa með Íslendinga. Og það er ekkert útlit fyrir að hægt sé að halda áfram á þeirri braut þótt menn vildu, því álverð hríðlækkar og eftirspurn minnkar á flestum sviðum, “ segir Kolbrún Halldórsdóttir.
„Frumframleiðslubragurinn sem hefur ríkt í atvinnumálum Íslendinga verður að breytast. 21. öldin verður öld sjálfbærni og það verður ekkert undan því vikist að skipta algjörlega um gildi og mælikvarða á auðlindanýtingu og umgengni við náttúru og umhverfi. Þetta er lífsnauðsynlegt ef við ætlum ekki fórna framtíð móður jarðar.
"Ég tel líka að það séu geysilega mörg atvinnutækifæri fólgin í því að verja og varðveita umhverfi og náttúru. Hið opinbera þarf að vera ábyrgt fyrir þessu og ganga á undan með góðu fordæmi. Síðan verða fyrirtækin í landinu að fylgja eftir. "
Kolbrún telur engan vafa á því að breytt umhverfisstefna sé atvinnuskapandi. Þeir sem haldi því fram að umhverfismál snúist um að boð, bönn og hindranir gegn atvinnulífinu þjáist af hugmyndafátækt, þröngsýni, fordómum og þá skorti skapandi hugsun.
„Ef fólk fengi bara örlítið fjármagn til að hrinda í framkvæmd margvíslegum frábærum hugmyndum sem gætu skilað verðmætum til framtíðar. Meiri verðmætum en stóriðjan hefur skilað okkur hingað til. En þessu hefur ekki verið sinnt.“
Einar K. Guðfinnsson komist ekki upp með gerræði
Einar K. Guðfinnsson setti strik í reikninginn mörg ár fram í tímann með reglugerð um hvalveiðar. Kolbrún telur nær öruggt að það mál verði endurskoðað með hraði, af umhverfisástæðum, stjórnsýsluástæðum og vegna ímyndar Íslands í öðrum löndum.
En þótt hagsmunasamtök í sjávarútvegi hafi búist til varnar og er augljóst að þau munu berjast fyrir því að fá að halda sínum hvalveiðikvótum, telur Kolbrún ólíklegt að ríkisstjórnin beygi sig fyrir því. Nokkur sjávarútvegssamtök hafa flutt þakkarávarp til fyrrverandi ráðherra í auglýsingatímum útvarpsins síðustu daga og ætla greinilega að verja kveðjugjöfina frá sjávarútvegsráðherra.
Þá hefur einn þingmaður Sjálfstæðisflokksins sagst tilbúinn til þess að lýsa vantrausti á ríkisstjórnina verði ákvörðun Einars K. hnekkt og bæði Framsókn og Frjálslyndi flokkurinn hafa lýst stuðningi við hvalveiðireglugerðina. Kolbrún óttast samt ekki að stuðningsflokkurinn Framsókn eða neinir aðrir geti hindrað nýja ríkisstjórn í því að endurskoða ákvörðun fyrrverandi sjávarútvegsráðherra.
„Ég sé ekki að Framsóknarflokkurinn geti hindrað okkur í því að taka það mál upp aftur. Mér finnst Jóhanna hafa talað skýrt um þetta og vona sannarlega að þessu verði breytt strax. Það gengur ekki fyrir þjóð sem ætlar að markaðssetja náttúruna að skjóta svo helsta tákn náttúruverndarsinna í heiminum. Það bætir ekki ímyndina.
Mannorð okkar er í algjöru lamasessi og það er eins og að sparka í liggjandi mann að koma fram með svona ákvörðun. Ég held að fáum hefði dottið í hug að taka svona umdeilda ákvörðun, á svona umdeilanlegan hátt. Þetta er mikill ábyrgðarhluti og lýsir bæði gerræði og einræðistilburðum. Einar K. sýnir embætti sínu litla virðingu með svona háttalagi og þeim ráðherra sem tekur við enga.
Vill ekki grípa fram fyrir hendurnar á framtíðinni
Kolbrún segir nýja ríkisstjórn verða að nota alla sína krafta í að endurreisa þau heimili og fyrirtæki sem verst eru stödd vegna kreppunnar. Koma þurfi á fót fjármálastarfsemi, sem þjóni heimilum og atvinnulífi . „Þetta eru okkar verkefni og aðrar aðgerðir þurfa að öllum líkindum að bíða betri tíma. Það er mikilvægt að þjóðin fái að kjósa sem fyst, svo þingið fái endurnýjað umboð.
Vonandi fáum við Vinstri-græn umboð til að halda áfram í ríkisstjórn svo fleiri hugðarefni okkar komist til framkvæmda. Engu að síður langar mig til þess að gera eitthvað nú sem er táknrænt fyrir vilja Vinstri grænna til breytinga. Friðun Þjórsárvera er ofarlega á blaði hjá mér.
Kolbrún segir jafnframt að það verði mikill léttir fyrir Vinstri-græn að komast í þá jákvæðu stöðu að geta gert uppbyggilega hluti, fundið lausnir, tekið á verkefnum og losnað undan ásökunum um að vera flokkurinn sem er einlægt á móti öllu. Nú snýst dæmið við og Kolbrún segist ætla að gefa allt sem hún getur í verkið.
Henni líst ekki illa á samstarfið við Samfylkingina, þótt hún komi brotin út úr samstarfinu við Sjálfstæðisflokkinn. Hún segir báða flokkana sammála um að nú þurfi að opna stjórnsýsluna svo um munar og tala við þjóðina en ekki niður til hennar.
„Þetta er einlægur vilji beggja flokka og ég trúi því að við getum þetta. Erfiðleikarnir við stjórnkerfið eru að Sjálfstæðisflokkurinn hefur byggt það upp og lokað því fyrir almenningi. Einræðisaðferðir hafa viðgengist og verið notaðar meðvitað. Slíkt er ekki til fyrirmyndar. Við og Samfylkingin þurfum að leggja til atlögu við þessar aðferðir og þetta kerfi. Valdakerfið sem Sjálfstæðisflokkurinn hefur búið til og fólkið á Austurvelli hefur nú steypt.“
Athugasemdir (16)
-
Trausti skrifar:
Ekki finnst mér byrjunin gæfuleg hjá nyjum Umhverfisráðherra.
Ákvörðun Einars K Guðfinnssonar var gerræðisleg, en er þó það besta sem hann gerði á ferlinum.
Með þessu kjaftæði Kolbrúnar Halldórsdóttur um hvalveiðar er hún strax byrjuð að tala niður fylgið af VG, sem Steingrímur hóf með orðum sínum um AGS í kastljósi. Sjá skoðanakannanir.
VG farið varlega í að vinna á móti vilja fólksins í landinu.
Nú er lag að ná kvótanum sem stolið var frá Þjóðinni og afhentur útgerðinni til að braska með.
Sú aðgerð var upphafið að þeirri ógæfu sem skall á þjóðinni sl. haust og allir þekkja. -
Eydís skrifar:
Húrra Kolbrún! Takk fyrir frábært viðtal og vonandi tekst okkur núna að lifa í takt við framtíðina en ekki í fornaldarfari stórvirkjana og álvera sem ekki einu sinni eru góður bisness hvað þá annað. Gangi þér allt í haginn sem ráðherra, þú átt sannarlega vel heima í þessum málaflokki og getur hafið umhverfisráðuneytið á þann stall sem það á skilið til frambúðar, Eydís
-
Guðrún Tryggvadóttir skrifar:
Kolbrún kemur ekki að málaflokki sem hún þarf að setja sig inn í. Hún gerþekkir umhverfismálin og forgangsröðun hennar er málið. Velkomin til starfa Kolbrún!
-
Anna S. Hróðmarsdóttir skrifar:
Kærar þakkir Kolbrún, húrra fyrir þér.
Ég á ekki orð til að tjá gleði mína. -
Hrefna Sigurjónsdóttir skrifar:
Til hamingju Kolbrún,
Þetta er fínt viðtal. Mér lýst vel á að friða Þjórsárverin í hvelli. Svo er það Langisjór.
Má ég líka minna á Reykjanesfólkvanginn. Hvet þig líka til að skoða skipan náttúruvernarmála í stjórnsýslunni - það þarf að endurreisa Náttúruvernd ríkissins.
Gangi þér vel.
Hrefna -
Jóhanna Jóhannsdóttir skrifar:
Sendi þér baráttukveðjur og góðar óskir Kolbrún. Fjöldi fólks vill ekki heldur að Þjórsá verði virkjuð í byggð. Það hlýtur að vera nóg rafmagn á kerfinu, virkjanir sem fyrir eru ganga ekki á fullum styrk. Búðarhálsvirkjun er enn ólokið og álið lækkar í verði. Við treystum á að Þjórsá fái frið.
-
Norðri skrifar:
Ágætt viðtal. Loksins kominn alvöru talsmaður fyrir náttúruvernd.
Það er gott og blessað að berjast fyrir friðun Þjórsárvera. Hins vegar eru fyrirætlanir Landsvirkjunar þar, hreinir smámunir hjá því sem á að gera fyrir norðan.
Það verður að gæta þess að hirða ekki aurinn og kasta krónunni, eins og á Kárahnjúkum/Eyjabökkum. Í það skifti var að vísu bæði krónunni og eyrinum hent.
Virkjun Skjálfandafljóts, þverun ósnortins Ódáðahrauns með háspennulínu, skammt norðan Herðubreiðar. Og svo ósköpin við Leirhnjúk og Gjástykki.
Til hvers börðust Þingeyingar fyrir friðun Laxár og Mývatns á sínum tíma? Hvar er "Hermóður í Árnesi" núna? -
hh skrifar:
Góðan daginn. Nú loksins fer þetta endanlega til ands. Hverjum dettur í hug að setja þetta til valda.
-
Guðmundur R. Björnsson skrifar:
„Það er ekki endilega hægt að leysa öll mál á sama hátt, og það er sannarlega engin lausn fólgin í því að að moka upp auðlindinum endalaust, þar til ekkert er eftir. Sú aðferð við að halda í hagvöxtinn og auka hann hefur farið mjög illa með Íslendinga. Og það er ekkert útlit fyrir að hægt sé að halda áfram á þeirri braut þótt menn vildu, því álverð hríðlækkar og eftirspurn minnkar á flestum sviðum, “ segir Kolbrún Halldórsdóttir.
„Frumframleiðslubragurinn sem hefur ríkt í atvinnumálum Íslendinga verður að breytast. 21. öldin verður öld sjálfbærni og það verður ekkert undan því vikist að skipta algjörlega um gildi og mælikvarða á auðlindanýtingu og umgengni við náttúru og umhverfi. Þetta er lífsnauðsynlegt ef við ætlum ekki fórna framtíð móður jarðar.
Þetta þarf Kolbrún að skýra betur. Á hún við að Ísland verði sjálfbært þjóðfélag án inn og útflutnings? Við höfum komist heldur betur harkalega að því að við getum ekki flutt meira inn en út.
Þess ber líka að geta að ríki með sterka frum framleiðslu standa mun sterkar að vígi en ríki sem byggja á verslun og þjónustu. Það geta menn skorið niður en matvæli og hráefni er það sem selst skást.
Verð á öllum vörum og hráefnum er að hríðlækka og er fiskur og ál þar engin undantekning hvorutveggja mun hækka með batnandi efnahag. Það sem er allra mikilvægast er að byggja ekki vöxt framtíðarinnar á sýndarhagnaði og skuldsetningu.
Mikið hefur verið rætt um Kárahnjúkavirkjun og þensluáhrif hennar. Hún var þó einungis brot af því þenslufylleríi sem að bankakerfið bauð uppá á suðvesturhorninu. Í dag skapar Kárahnjúkavirkjun gjaldeyristekjur og mun gera áfram, bankaþenslan skilur eftir sig 5000 tómar íbúðir og 2000 miljarða skuldir. Hvoru barðist nú Kolbrún harðast gegn???? -
Magnús skrifar:
Sæl Kolbrún, þakka þér gott viðtal.
Það er tími til komin að náttúra Íslands eignist málsvara í ríkisstjórn Íslands. -
Kristbjörn Egilsson skrifar:
Heil og sæl
Mig langar til að benda umhverfisráðherra á að núna um mánaðamótin takmarkaði borgarstjórinn í Reykjavík ferðafrelsi borgaranna með því að bjóða aðeins upp á ferðir með Strætó á klukkustundar fresti á kvöldin og um helgar. Ástandið er algjörlega óþolandi og mjög íþyngjandi bæði hvað varðar kostnað og tíma. Ég vil benda á að nær 10.000 Reykvíkingar eru atvinnlausir og þeim fjölgar. Eiga þeir að sitja heima á kvöldin og um helgar og horfa í gaupni sér?
Og við hin við erum líka til ekki gleyma okkur.
Ég spyr Kolbrúnu umhverfisráðherra hvort hún geti í samráði við samgönguráðherra beitt sér fyrir afléttingu á gjöldum og sköttum sem Strætó þarf að inna af hendi en ekki þeir sem eru með áætlunarrútur. Eins finnst mér sjálfsagt að ríkið styrki almenningssamgöngur í Reykjavík og nágrenni eins og almenningssamgöngur milli annarra sveitarfélaga á landinu
Kristbjörn Egilsson -
Jens skrifar:
Hversvegna er kominn stimpill á milli Umhverfisráðherra og Umhverfisverndar, ekki svo að skilja að ég vilji leggja allt landið í auðn en ég vill nýta þær auðlindir sem við getum, öðruvísi verður ekki lifað í landinu nú þegar það er orðið ljóst að listaspírurarn í 101 koma ekki til með að lifa á ofsagróða bankana, þá verðum við hin sem höfum séð um verðmætasköpun í landinu að fá að nýta landsgæði til verðmætasköpunar eftir skynsamlegum reglum.
Ég tel að Umhverfisráðherra eigi að sjá til þess að setja reglur um umgengni við náttúruna og sjá til þess að þeim sé fylgt eftir. Ég tel að það sé verulega misskilið verkefni Umhverfisráðherra að það eigi að friða allan fjandan út og suður bara til að láta náttúrana vera ósnortna. -
Siggi skrifar:
Kolbrún talar um að Danir hafi unnið sig upp úr kreppunni með hugvitinu þar sem þeir eigi ekki neinar auðlindir. Sem er náttúrulega bara bull. Það gleymist alltaf að Danmörk er olíuútflytjandi og dæla þeir upp upp sem samsvarar 300 þúsund tunnum af olíu á dag.
-
Kári Þór Samúelsson skrifar:
Flott hjá Kolbrúnu. Ef hún mundi nú hafa röggsemi til að draga okkur úr loftslagsbreytinga þvaðrinu þá erum við á réttri leið í umhverfismálum.
-
BirnaP skrifar:
Flott Kolbrún!! Málsvari náttúrunnar!!
Stórvirkjanir álver og hvaladráp verði hluti af fortíðinni!!! -
Sverrir skrifar:
Landi, heimaslátrun, pulsugerð og kæfugerð er eitthvað sem fólk treystir kannski frá sjálfu sér og sínum nánustu. En að gera það að almennri söluvöru. Vinstri grænt, nei takk!
Annað mál þó það spilli kannski gleði Kolbrúnar. Gleymist nokkuð að stjórnin er minnihlutastjórn og þarf að semja um brautargengi allra mála í þessa tvo mánuði rúma?
Að lokum. Er ekki upplagt að Tónlistarhúsið fræga verði selt áhugafólki um menningarmál (listaspírum svonefndum)? Það getur síðan fjármagnað það sem eftir er af byggingunni og setið að gróðanum af rekstrinum í framtíðinni.
Almenningur hefur nóg í að líta með sín mál eftir hrunið og er búinn að fá nóg af að skattfé sé varið í gambl og áhættustarfsemi.
Skrifa athugasemd