Evrópustormur í vatnsglasi oddvita
Einfaldar kosningalausnir
Björg Eva Erlendsdóttir
beva@smugan.isOddviti Samfylkingarinnar á Suðurlandi setti úrslitakosti um ríkisstjórnarsamstarf í sjónvarpsþætti og oddviti Vinstri grænna svaraði af fullri hörku. Félagar þeirra í báðum flokkum segjast sallarólegir og fullvissir um að samkomulag náist í Evrópusambandsmálum.
Viðskiptaráðherrann fyrrverandi sagði umsókn um aðild að Evrópusambandinu úrslitaatriði fyrir Samfylkinguna, hún færi ekki í ríkisstjórn nema að uppfylltu þessu skilyrði. Atli Gíslason, oddviti Vinstri grænna, var staðfastur á móti og sagði aðildarumsókn í sumar ekki koma til greina, flokkurinn vildi ekki sækja um aðild og Atli talaði um tvöfalda atkvæðagreiðslu.
Höfuðáhersla á Evrópusambandið
Samfylkingin hefur lagt ofuráherslu á Evrópusambandsmálin, sem stærsta og nánast eina kosningamálið, nú síðustu dagana, eftir að Alþingi fór heim, en Vinstri græn hafa ekki dregið dul á að flokkurinn telji hagsmunum Íslands betur borgið utan Evrópusambandsins. Þrátt fyrir það hefur ekki slegið í brýnu fyrr en í gær. Talsmenn beggja flokka segja líka að á endanum ákveði þjóðin hvort Ísland gangi í Evrópusambandið.
Árni Páll Árnason, oddviti Samfylkingarinnar í Suðvesturkjördæmi segir flokk sinn ekki hafa mótað afstöðu til stjórnarmyndunar og því sé of snemmt að fara að útiloka eitt eða neitt. Flokkurinn sé í kosningabaráttu með áherslu á vinnu, velferð og á Evrópusambandið og til þess ná sínum málum í gegn þurfi flokkurinn eins mörg atkvæði og mögulegt er.
„Við leggjum höfuðáherslu á Evrópusambandið, enda veit ég ekki á hvaða grunni við eigum annars að reisa efnahagsstefnuna. Ég sé ekkert í yfirlýsingum Vinstri grænna sem útilokar það. Við Katrín Jakobsdóttir höfum farið í þátt eftir þátt og verið fullur samhljómur á milli okkar. Ólíkt okkur Katínu blönduðust Atli og Björgvin ekki vel í þessum umræðuþætti.. Björgvin verður sjálfur að skýra sín orð og ummæli Atla voru á skjön við stefnu VG. Tvöföld atkvæðagreiðsla er ekki stefna VG, “ segir Árni Páll. „Katrín hefur sagt að enginn geti sett úrslitakosti. En valkostirnir eru ekki margir. Vinstri græn buðu upp á ákveðna aðferðafræði að þjóðin kjósi um aðild sem er fullkomlega eðlileg. Mér finnst að þetta verði að gerast hratt, spurningin sé aðeins um vikur og mánuði og maí sé besti tíminn til að sækja og júní til að hefja viðræður.“
Katrín um tvöföldu leiðina
Vísir.is hefur eftir Katrínu Jakobsdóttur, varaformanni Vinstri grænna, að gallar séu við tvöföldu leiðina og í viðtalinu staðfestir hún orð Árna Páls um að tvöföld leið sé ekki stefna flokksins, en í landsfundarsamþykkt er kveðið á um þjóðaratkvæðagreiðslu en þess ekki getið hvort hún eigi að vera einföld eða tvöföld.
„Við höfum talað fyrir því að þetta mál þurfi að leysa á lýðræðislegan hátt með þjóðaratkvæðagreiðslu meðal íslensku þjóðarinnar því það er ljóst að skiptar skoðanir eru um þetta mál,“ sagði Katrín. Þá sagði hún engan geta sett ófrávíkjanleg skilyrði í stjórnarmyndunarviðræðum. Ákvörðun varðandi Evrópusambandsmál megi ekki taka í asa.
„Við höfum rætt auðvitað ýmsar leiðir bæði tvöfalda og einfalda. Ekki tekið sérstaka afstöðu til þess en lykilatriði er að þetta verði afgreitt á lýðræðislegan hátt. Það eru ákveðnir gallar á þessari tvöföldu aðferð,“ sagði Katrín.
Björgvin eins og lambhrútur slopinn úr stíu
Árni Þór Sigurðsson, þingmaður Vinstri grænna segist sofa ágætlega fyrir Evrópusambandinu, þótt stefna ríkisstjórnarflokkanna sé ólík. Hvorugur flokkanna hafi hingað til sett neina úrslitakosti, eða þurft að setja neina úrslitakosti. Þetta mál verði leyst, allar forsendur séu til þess.
Svandís Svavarsdóttir, oddviti Vinstri grænna í Reykjavík Suður, telur oddvita Samfylkingarinnar í Suðurkjördæmi ekki hafa gert sér grein fyrir því að hann var á fundi með þjóðinni. „Björgvin G. Sigurðsson, var eins og lambhrútur sloppinn út úr stíu.“ segir Svandís, sem telur Björgvin hafa farið fram úr sér og Atli hafi eðlilega hrokkið undan og brugðist við eins og hann gerði.
Vinstri græn telja almennt ekki að hægt sé að lesa neina sérstaka áherslubreytingu út úr föstum yfirlýsingum Samfylkingarinnar í Evrópusambandsmálum. Samfylkingarfólk fari misharkalega fram, tildæmis eftir því hvort menn séu í baráttu um ráðherrastóla. Forystan tali varlegar en einstakir oddvitar, eins og tildæmis Björgvin.
Þá er sagt að Samfylkingin viti vel að hún geti ekki myndað neina Evrópustjórn með Framsókn og hluta Sjálfstæðisflokksins, til þess sé andstaðan einfaldlega of mikil þar. Framsóknarflokkurinn sé enginn Evrópuflokkur og í forystunni sé jafnvel harðir andstæðingar aðildar. Meirihluti þjóðarinnar sé andvígur aðild og miðað við þetta séu ströng ummæli Björgvins G. Sigurðssonar, í besta falli einföld mannalæti en í versta falli vanhugsað útspil sem skapi streitu milli afla sem vilja vinna saman að endurreisn íslensks samfélags. Bent er á að í 18 ár hafi þjóðin hrædd til að kjósa ekki Sjálfstæðisflokkinn því án hans yrði efnahagshrun. Nú eigi að hræða hana til þess að ganga í Evrópusambandið.
Framsókn lifir í voninnin
Framsóknarmenn vonast til þess að komast í ríkisstjórn með vinstri flokkunum til að draga þá til hægri. Löngun þeirra til að hafa áhrif snýst fyrst og fremst að því að ekki verði slegið af við nýtingu allra þeirra auðlinda sem hægt er til að skapa atvinnu og að ýtt verði undir atvinnusköpun með því að efla einkaframtak og nýta aðferðir markaðarins. Smugan heyrir þau sjónarmið bæði innan Samfylkingar og Framsóknar að þriggja flokka stjórn væri heppilegri en hrein vinstri stjórn af áðurgreindum ástæðum og vegna Evrópusambandsumsóknar. Því gæti jafnvel komið til greina að kippa Framsóknarflokknum með þótt meirihluti vinstri flokkanna væri traustur. Þá gæti alveg eins komið upp sú staða að hægt yrði að semja við Borgarahreyfinguna. Það telja sumir þingmenn á vinstri vængnum eðlilegra, í ljósi ábyrgðar Framsóknar á efnahagshruninu.