Styrkjum félagsþjónustuna

5.2.2010 11:51 Aðsent - Vésteinn Valgarðsson

Styrkjum félagsþjónustuna Sagt er að í náttúrunni sé ekkert réttlæti, aðeins orsakir og afleiðingar. Í þjóðfélaginu er því ekki eins háttað. Þar sem ákvarðanir manna eru annars vegar, er ekki aðeins mögulegt heldur og nauðsynlegt að meta réttlæti og ranglæti. Og þjóðfélagið er í stórum dráttum ranglátt.

Kreppan er nýlegt og átakanlegt dæmi. Hún leggst þyngst á þá sem minnsta sök eiga að máli. Auðmaður sem tapar fimm milljörðum en á einn eftir, er augljóslega mun betur settur en bótaþegi sem barðist í bökkum fyrir kreppu, en horfir nú í senn á leiguna í félagsbústöðum hækka og kaupmátt smánarlega lágra bóta minnka.

Fólk talar, með hrylling í röddinni, um að vinstrimenn ætli að „hækka álögur á borgarbúa“ með því að hækka útsvar. Bíðum við: Í Reykjavík er til fólk sem er á götunni á sama tíma og borgin annars vegar fullnýtir ekki tekjustofna sína, og hins vegar sóar peningum í margvíslega vitleysu. Þetta eru ekki bara orsakir og afleiðingar, þetta er ranglæti. Ekki nóg með tekjustofnana og bruðlið, heldur standa líka hús tóm og ónotuð í hundraðatali um bæinn. Bara í miðbænum eru þau líklega á annað hundrað. Hvers vegna í ósköpunum er fólk á götunni á meðan nægur húsakostur er til í borginni? Það er að minnsta kosti ekki vegna þess að útsvarið sé of hátt!

Það er ekki á valdi borgaryfirvalda að leysa kreppuna sjálfa. En það er á valdi þeirra að koma í veg fyrir að það fólk, sem verst er sett, verði troðið algjörlega í svaðið af afleiðingum hennar. Það er auk þess ábyrgðarhlutur að svipta fólk öllu. Fólk sem hefur verið svipt öllu hefur engu að tapa og getur því verið hættulegt fyrir ríkjandi kerfi. Til er fólk sem ekki getur fótað sig í lífsbaráttunni og er háð samfélaginu um framfærslu. Það eru mannréttindi að hafa í sig og á og geta lifað með reisn, það eiga allir rétt á að eiga heimili. Mannréttindi ábyrgist enginn nema samfélagið.

Það er smán, að einhverjir geti ekki dregið fram lífið nema með aðstoð líknarfélaga. Stjórnleysi markaðarins og kreppur auðvaldsskipulagsins eru ekki afsakanir fyrir því að þeir verst settu hafi það enn verra. Þetta eru ekki bara orsakir og afleiðingar náttúrulögmála, heldur ranglæti tilkomið vegna mannasetninga. Mannasetningum er hægt að breyta og þeim sem reynast illa verður að breyta. Borgarstjórn getur ekki bundið endi á ranglæti í þjóðfélaginu, en hún getur í það minnsta styrkt félagsþjónustuna.

Senda grein