Andarteppusamfélagið
Orðatiltækið að leggja flugu í munn kom upp í hugann við að hlusta á umfjöllun um ráðherraskipti í ríkisstjórninni. Þar töluðu fréttamenn og álitsgjafar hver í kapp við annan um að það væru miklir erfiðleikar vegna óánægju með ráðherraskipti í ríkisstjórninni og ríkisstjórnin væri komin að fótum fram. Orð eins og ,,lafa," ,,vandræðamál," og ,,órólega deildin." komu oft fyrir. Ögmundur Jónasson væri að koma inn í ríkisstjórnina, afar órólegur og ríkisstjórnin myndi því springa mjög fljótlega. Að sama skapi átti ríkisstjórnin áður að vera að hrökklast frá þar sem Ögmundur Jónasson væri ekki í henni og afar órólegur. Evrópumálin líka eru að sprengja ríkisstjórnina vegna þess að einn ráðherra, fulltrúi bænda og landsbyggðar, talar opinberlega um að hann sé á móti ESB. Samt er það vitað mál að ráðherrar VG eru almennt ekki hlynntir aðild að ESB þótt ríkisstjórnin styðji aðildarviðræður og þjóðaratkvæðagreiðslu í kjölfarið.
Afhverju er þessi óþreyja eftir því að ríkisstjórnin hrökklist frá völdum úti í samfélaginu ef marka má fjölmiðla og álitsgjafa? Hver býr til þessa eftirspurn? Hver hefur lagt þessa flugu í munn nær öllum sem fá að leggja orð í belg í samfélagslegri umræðu?
Það er vissulega spennandi fyrir fréttamenn ef ríkisstjórnir springa í beinni útsendingu og það gerist á þeirra vakt. En er það drifkrafturinn?
Sumt virðist á átakalítinn og þægilegan hátt verða að staðreyndum í munni fréttamanna án þess að nein rök liggi fyrir niðurstöðunni.
Nær allir ráðherrar í þessari ríkisstjórn hafa verið spurðir hvort þeir ætluðu ekki að segja af sér og til vara hvort þeir ætluðu ekki að biðjast opinberlega afsökunar. Sama hversu ómerkilegt tilefnið er. Það er í raun búið að gengisfella öll þessi orð í tíð þessarar ríkisstjórnar. Það þykir ekki lengur tiltökumál hvort ríkisstjórnin sé að springa, það er meira svona eins og að spyrja, hvað er í matinn? Og það þykir heldur ekki tiltökumál að krefjast opinberrar afsökunarbeiðni og sjaldnast fylgir hugur máli. Maður fær á tilfinninguna að menn yrðu ánægðir með að fá hvaða afsökunarbeiðni sem er, að ráðherrann viðurkenndi að hafa ekki burstað í sér tennurnar um morguninn eða gleymt að borga í stæði.
Sá grunur læðist að manni að þessi ríkisstjórn sé í raun eins og boðflenna í stjórnarráðinu. Allt gamla valdakerfið vill hana feiga, embættismannakerfið sem er að mestu byggt upp af fyrirrennurum hennar í ríkisstjórn, viðskiptalífið sem hafði það betra meðan það lék lausum hala eins og frægt varð. Fjölmiðlafyrirtækin sem eru vön að athafna sig í gamla klíkusamfélaginu.
Auðvitað er það þannig að ríkisstjórnir hrökklast stundum frá völdum. Og það án þess að allt samfélagið haldi niðri í sér andanum þar til það gerist. Ráðherrar gera líka stundum mistök. Og stundum eru menn hreinlega ósammála. En þeir sem vinna daglega við að greina samfélagslega umræðu ættu kannski að greina aðalatriðin frá aukaatriðunum svona í annað hvert skipti. Og spyrja sig í staðinn: Hver kom eiginlega þessari flugu í munninn á mér og til hvers?. Svarið gæti verið athyglisvert og í raun efni í ferskari, frumlegri og meiri frétt en sama gamla tuggan dag eftir dag.
Skrifa athugasemd